Sáng ngày 24/4, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của các Luật Thuế (bao gồm Thuế Thu nhập cá nhân, Thuế Giá trị gia tăng, Thuế Thu nhập doanh nghiệp và Thuế Tiêu thụ đặc biệt). Một trong những điểm nhấn đáng chú ý là việc bãi bỏ mức quy định cố định về ngưỡng doanh thu chịu thuế 500 triệu đồng/năm đối với hộ kinh doanh, giao thẩm quyền điều chỉnh cho Chính phủ.
1. Linh hoạt điều chỉnh ngưỡng chịu thuế, dự kiến nâng lên mức 1 tỷ đồng
Theo quy định mới, thay vì áp dụng mức cố định 500 triệu đồng/năm đối với Thuế Giá trị gia tăng (GTGT) và Thuế Thu nhập cá nhân (TNCN) đối với cá nhân, hộ kinh doanh, Quốc hội thống nhất giao Chính phủ thẩm quyền quy định mức doanh thu chịu thuế.
Căn cứ vào các chỉ số kinh tế vĩ mô và khả năng cân đối ngân sách, Chính phủ sẽ ban hành mức doanh thu cụ thể để phù hợp với bối cảnh kinh tế – xã hội trong từng thời kỳ. Tại báo cáo tiếp thu và giải trình, Chính phủ cho biết dự kiến sẽ nâng mức doanh thu không phải nộp thuế của hộ và cá nhân kinh doanh lên mức 1 tỷ đồng/năm. Quy định này dự kiến có hiệu lực từ ngày 01/01/2026.
Việc nâng ngưỡng miễn thuế lên 1 tỷ đồng được đánh giá là phù hợp với tình hình thực tế, tuân thủ nguyên tắc hài hòa lợi ích và chia sẻ rủi ro. Mức doanh thu này cũng đồng nhất với quy định về đối tượng hộ kinh doanh phải sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền kết nối với cơ quan thuế.
2. Trần điều chỉnh tối đa dưới 3 tỷ đồng/năm
Giải trình làm rõ thêm về giới hạn điều chỉnh, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, dù luật giao quyền chủ động cho Chính phủ, nhưng mức trần doanh thu miễn thuế được phép điều chỉnh sẽ không vượt quá 3 tỷ đồng/năm.
Nguyên nhân là do theo Luật Thuế Thu nhập cá nhân hiện hành, hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm bắt buộc phải nộp thuế theo phương pháp kê khai (doanh thu trừ chi phí). Tương tự, Luật Thuế Thu nhập doanh nghiệp cũng quy định mức thuế suất 15-17% áp dụng cho doanh nghiệp có doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm. Nếu Chính phủ muốn nâng mức miễn thuế vượt ngưỡng 3 tỷ đồng, cơ quan điều hành sẽ phải báo cáo Quốc hội để sửa đổi đồng bộ các luật thuế liên quan.
3. Miễn thuế thu nhập doanh nghiệp để khuyến khích chuyển đổi mô hình
Nhằm bảo đảm tính đồng bộ với chính sách dành cho hộ kinh doanh, Luật sửa đổi cũng quy định: Doanh nghiệp có tổng doanh thu năm từ mức quy định của Chính phủ trở xuống sẽ được miễn Thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN). Mức dự kiến được áp dụng cũng là không quá 1 tỷ đồng/năm.
Chính sách này được kỳ vọng sẽ hỗ trợ hiệu quả cho các doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ, đồng thời tạo động lực khuyến khích các hộ, cá nhân kinh doanh chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp.
Theo số liệu tính toán của cơ quan thuế, cả nước hiện có khoảng 2,56 triệu hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng. Việc nâng mức miễn thuế dự kiến làm giảm thu ngân sách nhà nước khoảng 7.000 tỷ đồng (trong đó giảm thu từ hộ kinh doanh khoảng 4.850 tỷ đồng và từ doanh nghiệp nhỏ khoảng 2.164 tỷ đồng với hơn 235.800 doanh nghiệp được thụ hưởng).
Việc bỏ ngưỡng chịu thuế 500 triệu đồng và dự kiến nâng lên 1 tỷ đồng là một minh chứng rõ ràng cho thấy Nhà nước đang rất lắng nghe và đồng hành cùng người làm ăn buôn bán.
